monumenta.ch > Venantius Fortunatus > 26
Venantius Fortunatus, Miscellanea, 4, XXV. Epitaphium Theodechildis reginae. <<<     >>> XXVII. Epitaphium Euphrasiae.

Venantius Fortunatus, Miscellanea, 4, CAPUT XXVI. Epitaphium Vilithutae [Vilitrutae].

1 Omne bonum velox, fugitivaque gaudia mundi,
Monstrantur terris, et cito lapsa ruunt.
2 Ut dolor acquirat vires, cum perdit amantem,
Ante placere facit, durius inde premit.
3 Heu lacrymae rerum, heu sors inimica virorum,
Cur placitura facis, quae dolitura rapis?
4 Vilithuta decens, Dagaulfi chara iugalis,
Coniugis amplexu dissociata iacet.
5 Corpore iuncta toro, plus pectore nexa marito,
Lucis in occasu vincula rupit amor.
6 Tempora cui poterant adhuc in flore manere,
Principio vitae finis acerbus habet.
7 Sanguine nobilium generata Parisius urbe,
Romana studio, barbara prole fuit.
8 Ingenium mite intorva de gente trahebat,
Vincere naturam, gloria maior erat.
9 Nunquam moesta manens, vultu nova gaudia portans,
Nubila fronte fugans, corde serena fuit.
10 Fudit ab ore iubar species redimita decore,
Protulit et radios forma venusta suos.
11 Stirpe sua reliquas superavit pulchra puellas,
Et crocea facie lactea colla tulit.
12 Splendida conspectu, meliori pectore fulsit,
Digna micans animo, nec pietate minor.
13 Cui quamvis nullus hac in regione propinquus,
Obsequio facta est omnibus una parens.
14 Divinis intenta bonis, alimenta ministrans,
Qua mercede magis se satiasse videt.
15 Haec data post obitum faciunt quoque vivere functam,
Forma perit hominum, nam benefacta manent.
16 Corpora pulvis erunt, et mens pia floret in aevo,
Omnia praetereunt, praeter amare Deum.
17 Orphana tunc aviae studiis adolevit opimae,
Inque loco natae neptis adulta fuit.
18 Tertius a decimo ut hanc primum acceperat annus,
Traditur optato consociata viro.
19 Nobilitas in gente sua cui celsa refulsit,
Atque suis meritis additur alter honor,
Dulcis ovans, alacris studiis ornata iuventus,
Quod natura nequit, littera prompta dedit.
20 Tres meruere tamen iuncti superesse per annos,
Coniugioque suo, corde ligante frui.
21 Ambo pares animo, voto, spe, moribus, actu,
Certantesque sibi, mente, decore, fide,
Tempore iam certo est enixa puerpera prolem,
Damno feta suo, quae pariendo perit.
22 Abripuit teneram subito mors invida formam,
Annos quippe duos, lustra gerendo tria.
23 Sic animam generans, anima spoliatur et ipsa,
Spem peperit luci, luce negante sibi.
24 Exemplum sed triste dedit secura parenti,
Unde redire solet, deficit inde genus,
Tertius esse pater cupiens, heu solus habetur,
Crescere quo numerus debuit, ipse cadit.
25 Nam partus [parvus] cum matre perit, nascendo sepultus,
Nil vitale trahens, natus in ore necis.
26 Plus fuerant soli, si tunc sine prole fuissent,
Addita posteritas abstulit id quod erat.
27 Infaustis votis genitus de funere matris,
Et genitrix nato mortis origo fuit.
28 Alter in alterius lethali sorte pependit;
Inque vicem sibi mox ambo dedere necem.
29 Sed sensit graviora dolens pater, atque maritus,
Qui gemit, uno obitu se sepelisse duos.
30 Pro vix dum genito lacrymas iam solvit humato,
Vidit quod fleret, non quod haberet amor.
31 Tristitiae cumulum tribuit cui rapta iugalis,
Dans longas lacrymas tempore nupta brevi.
32 Consultum tamen illud habet de coniuge coniux,
Huic quia mercedis non vacuatur opus.
33 Nam quod ad ornatum potuit muliebre videri,
Ecclesiis prompte pauperibusque dedit.
34 Hic nulla ex illis rebus peritura reliquit,
Ut modo praemissas dives haberet opes.
35 Quam bene distribuens, sine se sua noluit esse,
Nam quae larga dedit, haec modo plena metit.
36 Condidit ergo sibi quidquid porrexit egenti,
Et quos sumpsit inops, hos habet illa cibos.
37 Felices quos nulla gravant de morte secunda,
Nec faciunt poenis subdita membra feris.
38 Dulcibus illecebris qui non sibi condit Avernum,
Nec per carnem animam vult sepelire suam.
39 Sed casta pietate manens, sine crimine vitae,
Illius in luce hac praemia lucis emit.
40 Tempore quam parvo lacrymas aut colligit amplas?
41 Aut cui vita nitet, gaudia longa capit.
42 Hic de morte levis dolor est; nam durius illud,
Hic quem viventem Tartara nigra tenent.
43 Infelix quisquis, maculosis actibus usus,
Ante [arte] redemptorem se laqueasse videt.
44 Nubibus invectus cum venerit arbiter orbis,
Et tuba terribilis moverit arma polis.
45 His venit Elias, illis in curribus Enoch,
Anteviando suos; hinc Petrus; hinc Stephanus.
46 Flore puellarum rosea stipante corona,
Inter virgineos prima Maria choros.
47 Hinc Martha, hinc sponsa Agnes, Tecla dulcis, Agatha,
Et quaecunque Deo virginitate placet.
48 Tunc ibi quis terror, coeli assistente senatu
Quid dicturae animae iudicis in facie?
49 Mox aut poena manet miseros, aut palma beatos.
50 Quisque suae vitae semina iacta metit.
51 Sunt dicturi alii: Cade, mons, et comprime corpus;
Sed iussi colles ferre sepulcra negant.
52 Cogentur minimi quadrantem solvere nummi,
Nemo pedem removet quo sua culpa trahit,
Spe vacui, paleae similes mittentur in ignes,
Pascendis flammis fit caro nostra cibus.
53 Vivunt ad poenas, aeterno ardente camino,
Ut cruciet gravius, mors mala non moritur.
54 Ne fessi recreent animas longo igne crematas,
Porriget heu, nullas flammiger amnis aquas.
55 Parte alia, meritis felicibus acta tenentes
Fulgebunt iusti, sol velut arce poli.
56 Digni lumen habent, damnati incendia deflent,
Illos splendor alit, hos vapor igne coquit.
57 Res est una quidem, duplici sed finditur actu,
Nam cremat indignos, quo probat igne pios.
58 Aeterna radiant paradisi in luce beati,
Cum facie Christi regna tenendo sui.
59 Gratia quanta manet, vultus qui aspexerit illos!
60 Quantus honor hominum, posse videre Deum!
61 Si nimis erigitur fragilem qui cernit amicum,
Qualiter exsultet qui videt ora Dei?
62 Lilia, narcissus, violae, rosa, nardus, amomum.
63 Quidquid, odorifero germine, mittit Arabs.
64 Iudicis in vultu florentia lumina vernant,
Sed super haec, Domini suavior efflat odor.
65 Nam quantum obscoeno melior lux aurea plumbo,
Tantum thura Deo, cedit et omnis odor.
66 Quantum nocte dies distat, sol lampade lunae,
Factori cedunt sic sua facta suo.
67 Cum vero iusti tanto splendore fruantur,
Congaudent nimium se caruisse mori.
68 De tenebris migrasse favent in luce perenni,
Et magis ad bona tot tardius isse dolent.
69 Tu quoque nec lacrymis uras pia facta iugalis
Cui modo creduntur hic meliora dari.
70 Nam si deplores meritis quae vivit opimis,
Coniugis ipse bonis invidiosus eris.
71 Praesertim quam sensu, animo, tibi corpore iunctam iunctas,
Cum Christo semper corde fuisse refers.
72 Post Domini vultus, ad te si iussa rediret,
Fleret in hunc mundum se revocasse gradum.
73 Charius illa diem retinet, quem perdere nescit,
Quam hunc, quem timuit, fine sequente sibi.
74 Ne grave funus agas, cunctis natura quod offert,
Quod cum principibus participatur inops.
75 Nullum paupertas, non eripit ampla facultas,
Hoc commune simul dives, egenus habet.
76 Nam puer atque senex, niger, albus, turpis, honestus,
Debilis, et fortis, mitis, et asper obit.
77 Huc sapiens stolidus, probus, . . . . . improbus omnis,
Plenior, exiguus, parvus, et altus adit.
78 Tardius aut citius currit sors ista per omnes,
Dissimili merito, mors trahit una viros.
79 Non decet ergo graves pro coniuge fundere fletus,
De cuius meritis te dubitare negas.
80 Felices nimium hic qui sine crimine praesunt,
Qui melius discunt vivere post obitum.
Venantius Fortunatus HOME

bav1718.68 bnf2832.235 bnf9347.91 bnf13048.107 bnf14144.22

Venantius Fortunatus, Miscellanea, 4, XXV. Epitaphium Theodechildis reginae. <<<     >>> XXVII. Epitaphium Euphrasiae.
monumenta.ch > Venantius Fortunatus > 26

© 2006 - 2026 Monumenta Informatik