monumenta.ch > Thomas de Aquino > ST III 82.3 > ST III 66.2 > ST III 80.3 > ST III 79.3 > 1 > ST I 83.2 > > ST III 25.2 > ST III 2.11 > ST I 54.2 > ST I 85.3 > ST III 13.2 > ST III 87.3 > ST I 89.2 > ST I 63.2 > ST II-II 125.2 > ST III 58.2 > ST III 71.3 > ST III 17.2 > ST III 2.12 > ST III 73.3 > ST III 39.2 > ST III 81.2 > ST III 76.5 > ST I 75.2 > ST III 62.2 > ST III 72.11 > ST III 65.2 > ST III 12.2 > ST III 85.5 > ST III 32.3 > ST III 53.2 > ST I 49.2 > ST III 72.12 > ST I 93.2 > ST I 43.2 > ST III 2.10 > ST III 11.2 > ST III 19.2 > ST III 70.2 > ST III 47.2 > ST III 31.2 > ST III 88.2 > ST I 52.2 > ST I 90.2 > ST III 77.3 > ST III 10.2 > ST III 72.10 > ST I 86.2 > ST III 24.2 > ST I 92.2 > ST I 79.13 > ST III 34.2 > ST I 55.2 > ST I 99.2 > ST III 28.2 > 13 > ST I 79.11 > ST III 44.2 > ST I 37.2 > ST III 2.2 > ST III 35.2 > ST III 38.2 > ST III 59.2 > ST I 29.2 > 11 > ST I 45.2 > ST III 74.2 > ST I 79.12 > ST III 40.2 > ST III 76.3 > ST III 14.2 > ST III 85.3 > 12 > ST III 83.2 > ST III 72.2 > ST III 54.2 > ST I 60.2 > ST III 63.2 > ST III 89.2 > ST I-II 114.7 > ST I 61.2 > ST I 36.2 > ST II-II 188.7 > ST III 75.2 > ST II-II 180.7 > ST I 79.10 > ST I 21.2 > ST I 41.2 > 10 > ST II-II 141.7 > 1 > ST I 20.2 > ST I 97.2 > ST III 49.2 > ST II-II 184.7 > ST I 46.2 > ST III 43.2 > ST II-II 118.1 > ST I 68.2 > ST I 84.2 > ST I 33.2 > ST II-II 118.pr > ST III 90.2 > ST III 52.2 > 6 > ST II-II 186.7 > ST I 82.2 > ST III 68.11 > ST III 46.11 > ST II-II 118.6 > ST II-II > 2 > ST I 79.2 > ST I 80.2 > ST III 86.2 > ST I 87.2 > ST III 68.12 > ST III 46.12 > ST III 55.2 > ST I 73.2 > ST III 37.2 > ST III 80.11 > ST III 29.2 > ST I-II > ST III 45.2 > 7 > ST I 32.2 > ST III 80.12 > ST III 68.10 > ST III 46.10 > ST III 60.2 > ST III 84.10 > 8 > 9 > ST III 61.2 > ST III 36.2 > ST I 77.2 > ST III 82.10 > ST III 21.2 > ST II-II 118.8 > ST III 41.2 > ST III 80.10 > ST III 20.2 > 1 > 4 > ST III 46.2 > ST III 68.2 > ST III 84.2 > ST II-II 118.4 > ST III 33.2 > ST II-II 173.1 > 6 > ST III 48.2 > ST III 82.2 > ST I 76.2 > ST I 85.2 > ST III 79.2 > ST II-II 173.pr > ST III 80.2 > 5 > ST III 87.2 > ST III 71.2 > ST II-II 179.1 > ST III 73.2 > ST II-II 118.5 > ST II-II 119.1 > ST II-II 179.pr > ST III 32.2 > ST II-II 119.pr > ST II-II 139.1 > ST II-II 147.7 > ST II-II 139.pr > 8 > 9 > ST II-II 129.7 > ST III 77.2 > 4 > ST II-II 161.1 > 3 > ST II-II 137.1 > ST I-II 109.7 > ST II-II 161.pr > ST II-II 158.7 > ST II-II 137.pr > ST II-II 161.6 > ST II-II 173.4 > ST III 76.2 > ST III 85.2 > ST II-II 118.3 > 5 > ST II-II 185.7 > ST I-II 102.1 > ST II-II 133.1 > ST II-II 163.1 > ST I-II 102.pr > ST II-II 168.1 > ST I-II 113.7 > ST II-II 133.pr > ST II-II 163.pr > ST II-II 154.7 > ST II-II 102.1 > ST II-II 168.pr > ST I-II 102.6 > ST I-II 114.1 > ST II-II 102.pr > ST II-II 138.1 > ST II-II 188.1 > ST I-II 114.pr > ST II-II 114.1 > 2 > ST II-II 180.1 > ST II-II 141.1
ST II-II 141, Prooemium <<<     >>> Articulus 2

, Articulus 1

arg Ad primum sic proceditur. Videtur quod temperantia non sit virtus. Nulla enim virtus repugnat inclinationi naturae, eo quod 'in nobis est naturalis aptitudo ad virtutem', ut dicitur in II Ethic. Sed temperantia retrahit a delectationibus, ad quas natura inclinat, ut dicitur in II Ethic. Ergo temperantia non est virtus.
a2 Praeterea, virtutes sunt connexae ad invicem, ut supra habitum est. Sed aliqui habent temperantiam qui non habent alias virtutes, multi enim inveniuntur temperati qui tamen sunt avari vel timidi. Ergo temperantia non est virtus.
a3 Praeterea, cuilibet virtuti respondet aliquod donum, ut ex supra dictis patet. Sed temperantiae non videtur aliquod donum respondere, quia iam in superioribus dona omnia sunt aliis virtutibus attributa. Ergo temperantia non est virtus.
sc Sed contra est quod Augustinus dicit, in VI musicae, 'ea est virtus quae temperantia nominatur'.
co Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, de ratione virtutis est ut inclinet hominem ad bonum. Bonum autem hominis est secundum rationem esse, ut Dionysius dicit, IV cap. de Div. Nom. Et ideo virtus humana est quae inclinat ad id quod est secundum rationem. Manifeste autem ad hoc inclinat temperantia, nam in ipso eius nomine importatur quaedam moderatio seu temperies, quam ratio facit. Et ideo temperantia est virtus.
ad1 Ad primum ergo dicendum quod natura inclinat in id quod est conveniens unicuique. Unde homo naturaliter appetit delectationem sibi convenientem. Quia vero homo, inquantum huiusmodi, est rationalis, consequens est quod delectationes sunt homini convenientes quae sunt secundum rationem. Et ab his non retrahit temperantia, sed potius ab his quae sunt contra rationem. Unde patet quod temperantia non contrariatur inclinationi naturae humanae, sed convenit cum ea. Contrariatur tamen inclinationi naturae bestialis non subiectae rationi.
ad2 Ad secundum dicendum quod temperantia, secundum quod perfecte habet rationem virtutis, non est sine prudentia, qua carent quicumque vitiosi. Et ideo illi qui carent aliis virtutibus, oppositis vitiis subditi, non habent temperantiam quae est virtus, sed operantur actus temperantiae ex quadam naturali dispositione, prout virtutes quaedam imperfectae sunt hominibus naturales, ut supra dictum est; vel per consuetudinem acquisita, quae sine prudentia non habet perfectionem rationis, ut supra dictum est.
ad3 Ad tertium dicendum quod temperantiae etiam respondet aliquod donum, scilicet timoris, quo aliquis refrenatur a delectationibus carnis, secundum illud Psalmi, 'confige timore tuo carnes meas'. Donum autem timoris principaliter quidem respicit Deum, cuius offensam vitat, et secundum hoc correspondet virtuti spei, ut supra dictum est. Secundario autem potest respicere quaecumque aliquis refugit ad vitandam Dei offensam. Maxime autem homo indiget timore divino ad fugiendum ea quae maxime alliciunt, circa quae est temperantia. Et ideo temperantiae etiam respondet donum timoris.
Thomas de Aquino HOME