monumenta.ch > Thomas de Aquino > ST III 82.3 > ST III 66.2 > ST III 80.3 > ST III 79.3 > 1 > ST I 83.2 > > ST III 25.2 > ST III 2.11 > ST I 54.2 > ST I 85.3 > ST III 13.2 > ST III 87.3 > ST I 89.2 > ST I 63.2 > ST II-II 125.2 > ST III 58.2 > ST III 71.3 > ST III 17.2 > ST III 2.12 > ST III 73.3 > ST III 39.2 > ST III 81.2 > ST III 76.5 > ST I 75.2 > ST III 62.2 > ST III 72.11 > ST III 65.2 > ST III 12.2 > ST III 85.5 > ST III 32.3 > ST III 53.2 > ST I 49.2 > ST III 72.12 > ST I 93.2 > ST I 43.2 > ST III 2.10 > ST III 11.2 > ST III 19.2 > ST III 70.2 > ST III 47.2 > ST III 31.2 > ST III 88.2 > ST I 52.2 > ST I 90.2 > ST III 77.3 > ST III 10.2 > ST III 72.10 > ST I 86.2 > ST III 24.2 > ST I 92.2 > ST I 79.13 > ST III 34.2 > ST I 55.2 > ST I 99.2 > ST III 28.2 > 13 > ST I 79.11 > ST III 44.2 > ST I 37.2 > ST III 2.2 > ST III 35.2 > ST III 38.2 > ST III 59.2 > ST I 29.2 > 11 > ST I 45.2 > ST III 74.2 > ST I 79.12 > ST III 40.2 > ST III 76.3 > ST III 14.2 > ST III 85.3 > 12 > ST III 83.2 > ST III 72.2 > ST III 54.2 > ST I 60.2 > ST III 63.2 > ST III 89.2 > ST I-II 114.7 > ST I 61.2 > ST I 36.2 > ST II-II 188.7 > ST III 75.2 > ST II-II 180.7 > ST I 79.10 > ST I 21.2 > ST I 41.2 > 10 > ST II-II 141.7 > 1 > ST I 20.2 > ST I 97.2 > ST III 49.2 > ST II-II 184.7 > ST I 46.2 > ST III 43.2 > ST II-II 118.1 > ST I 68.2 > ST I 84.2 > ST I 33.2 > ST II-II 118.pr > ST III 90.2 > ST III 52.2 > 6 > ST II-II 186.7 > ST I 82.2 > ST III 68.11 > ST III 46.11 > ST II-II 118.6 > ST II-II > 2 > ST I 79.2 > ST I 80.2 > ST III 86.2 > ST I 87.2 > ST III 68.12 > ST III 46.12 > ST III 55.2 > ST I 73.2 > ST III 37.2 > ST III 80.11 > ST III 29.2 > ST I-II > ST III 45.2 > 7 > ST I 32.2 > ST III 80.12 > ST III 68.10 > ST III 46.10 > ST III 60.2 > ST III 84.10 > 8 > 9 > ST III 61.2 > ST III 36.2 > ST I 77.2 > ST III 82.10 > ST III 21.2 > ST II-II 118.8 > ST III 41.2 > ST III 80.10 > ST III 20.2 > 1 > 4 > ST III 46.2 > ST III 68.2 > ST III 84.2 > ST II-II 118.4 > ST III 33.2 > ST II-II 173.1 > 6 > ST III 48.2 > ST III 82.2 > ST I 76.2 > ST I 85.2 > ST III 79.2 > ST II-II 173.pr > ST III 80.2 > 5 > ST III 87.2 > ST III 71.2 > ST II-II 179.1 > ST III 73.2 > ST II-II 118.5 > ST II-II 119.1 > ST II-II 179.pr > ST III 32.2 > ST II-II 119.pr > ST II-II 139.1 > ST II-II 147.7 > ST II-II 139.pr > 8 > 9 > ST II-II 129.7 > ST III 77.2 > 4 > ST II-II 161.1 > 3 > ST II-II 137.1 > ST I-II 109.7 > ST II-II 161.pr > ST II-II 158.7 > ST II-II 137.pr > ST II-II 161.6 > ST II-II 173.4 > ST III 76.2 > ST III 85.2 > ST II-II 118.3 > 5 > ST II-II 185.7 > ST I-II 102.1
ST I-II 102, Prooemium <<<     >>> Articulus 2

, Articulus 1

arg	Ad primum sic proceditur. Videtur quod caeremonialia praecepta non habeant causam. Quia super illud Ephes. II, legem mandatorum decretis evacuans, dicit Glossa, 'idest, evacuans legem veterem quantum ad carnales observantias, decretis, idest praeceptis evangelicis, quae ex ratione sunt'. Sed si observantiae veteris legis ex ratione erant, frustra evacuarentur per rationabilia decreta novae legis. Non ergo caeremoniales observantiae veteris legis habebant aliquam rationem.
a2	Praeterea, vetus lex successit legi naturae. Sed in lege naturae fuit aliquod praeceptum quod nullam rationem habebat nisi ut hominis obedientia probaretur; sicut Augustinus dicit, VIII super Gen. ad Litt., de prohibitione ligni vitae. Ergo etiam in veteri lege aliqua praecepta danda erant in quibus hominis obedientia probaretur, quae de se nullam rationem haberent.
a3	Praeterea, opera hominis dicuntur moralia secundum quod sunt a ratione. Si igitur caeremonialium praeceptorum sit aliqua ratio, non different a moralibus praeceptis. Videtur ergo quod caeremonialia praecepta non habeant aliquam causam, ratio enim praecepti ex aliqua causa sumitur.
sc	Sed contra est quod dicitur in Psalmo XVIII, 'praeceptum domini lucidum, illuminans oculos'. Sed caeremonialia sunt praecepta Dei. Ergo sunt lucida. Quod non esset nisi haberent rationabilem causam. Ergo praecepta caeremonialia habent rationabilem causam.
co	Respondeo dicendum quod, cum sapientis sit ordinare, secundum philosophum, in I Metaphys., ea quae ex divina sapientia procedunt, oportet esse ordinata, ut apostolus dicit, ad Rom. XIII. Ad hoc autem quod aliqua sint ordinata, duo requiruntur. Primo quidem, quod aliqua ordinentur ad debitum finem, qui est principium totius ordinis in rebus agendis, ea enim quae casu eveniunt praeter intentionem finis, vel quae non serio fiunt sed ludo, dicimus esse inordinata. Secundo oportet quod id quod est ad finem, sit proportionatum fini. Et ex hoc sequitur quod ratio eorum quae sunt ad finem, sumitur ex fine, sicut ratio dispositionis serrae sumitur ex sectione, quae est finis eius, ut dicitur in II Physic. Manifestum est autem quod praecepta caeremonialia, sicut et omnia alia praecepta legis, sunt ex divina sapientia instituta, unde dicitur Deut. IV, 'haec est sapientia vestra et intellectus coram populis'. Unde necesse est dicere quod praecepta caeremonialia sint ordinata ad aliquem finem, ex quo eorum rationabiles causae assignari possunt.
ad1	Ad primum ergo dicendum quod observantiae veteris legis possunt dici sine ratione quantum ad hoc, quod ipsa facta in sui natura rationem non habebant, puta quod vestis non conficeretur ex lana et lino. Poterant tamen habere rationem ex ordine ad aliud, inquantum scilicet vel aliquid per hoc figurabatur, vel aliquid excludebatur. Sed decreta novae legis, quae praecipue consistunt in fide et dilectione Dei, ex ipsa natura actus rationabilia sunt.
ad2	Ad secundum dicendum quod prohibitio ligni scientiae boni et mali non fuit propter hoc quod illud lignum esset naturaliter malum, sed tamen ipsa prohibitio habuit aliquam rationem ex ordine ad aliud, inquantum scilicet per hoc aliquid figurabatur. Et sic etiam caeremonialia praecepta veteris legis habent rationem in ordine ad aliud.
ad3	Ad tertium dicendum quod praecepta moralia secundum suam naturam habent rationabiles causas, sicut, non occides, non furtum facies. Sed praecepta caeremonialia habent rationabiles causas ex ordine ad aliud, ut dictum est.

Thomas de Aquino HOME
cbo161.173r