Seneca, Phaedra, Scaena I. Phaedra Nutrix
| 1 | Phaedra O magna vasti Creta dominatrix freti, |
| 2 | cuius per omne litus innumerae rates |
| 3 | tenuere pontum, quidquid Assyria tenus |
| 4 | tellure Nereus pervium rostris secat, |
| 5 | cur me in penates obsidem invisos datam |
| 6 | hostique nuptam degere aetatem in malis |
| 7 | lacrimisque cogis? profugus en coniunx abest |
| 8 | praestatque nuptae quam solet Theseus fidem. |
| 9 | fortis per altas invii retro lacus |
| 10 | vadit tenebras miles audacis proci, |
| 11 | solio ut revulsam regis inferni abstrahat; |
| 12 | pergit furoris socius, haud illum timor |
| 13 | pudorve tenuit: stupra et illicitos toros |
| 14 | Acheronte in imo quaerit Hippolyti pater. |
| 15 | Sed maior alius incubat maestae dolor. |
| 16 | non me quies nocturna, non altus sopor |
| 17 | solvere curis: alitur et crescit malum |
| 18 | et ardet intus qualis Aetnaeo vapor |
| 19 | exundat antro. Palladis telae vacant |
| 20 | et inter ipsas pensa labuntur manus; |
| 21 | non colere donis templa votivis libet, |
| 22 | non inter aras, Atthidum mixtam choris, |
| 23 | iactare tacitis conscias sacris faces, |
| 24 | nec adire castis precibus aut ritu pio |
| 25 | adiudicatae praesidem terrae deam: |
| 26 | iuvat excitatas consequi cursu feras |
| 27 | et rigida molli gaesa iaculari manu. |
| 28 | Quo tendis, anime? quid furens saltus amas? |
| 29 | fatale miserae matris agnosco malum: |
| 30 | peccare noster novit in silvis amor. |
| 31 | genetrix, tui me miseret? infando malo |
| 32 | correpta pecoris efferum saevi ducem |
| 33 | audax amasti; torvus, impatiens iugi |
| 34 | adulter ille, ductor indomiti gregis-- |
| 35 | sed amabat aliquid. quis meas miserae deus |
| 36 | aut quis iuvare Daedalus flammas queat? |
| 37 | non si ille remeet, arte Mopsopia potens, |
| 38 | qui nostra caeca monstra conclusit domo, |
| 39 | promittat ullam casibus nostris opem. |
| 40 | stirpem perosa Solis invisi Venus |
| 41 | per nos catenas vindicat Martis sui |
| 42 | suasque, probris omne Phoebeum genus |
| 43 | onerat nefandis: nulla Minois levi |
| 44 | defuncta amore est, iungitur semper nefas. |
| 45 | NutrixThesea coniunx, clara progenies Iovis, |
| 46 | nefanda casto pectore exturba ocius, |
| 47 | extingue flammas neve te dirae spei |
| 48 | praebe obsequentem: quisquis in primo obstitit |
| 49 | pepulitque amorem, tutus ac victor fuit; |
| 50 | qui blandiendo dulce nutrivit malum, |
| 51 | sero recusat ferre quod subiit iugum. |
| 52 | nec me fugit, quam durus et veri insolens |
| 53 | ad recta flecti regius nolit tumor. |
| 54 | quemcumque dederit exitum casus feram: |
| 55 | fortem facit vicina libertas senem. |
| 56 | Honesta primum est velle nec labi via, |
| 57 | pudor est secundus nosse peccandi modum. |
| 58 | quo, misera, pergis? quid domum infamem aggravas |
| 59 | superasque matrem? maius est monstro nefas: |
| 60 | nam monstra fato, moribus scelera imputes. |
| 61 | Si, quod maritus supera non cernit loca, |
| 62 | tutum esse facinus credis et vacuum metu, |
| 63 | erras; teneri crede Lethaeo abditum |
| 64 | Thesea profundo et ferre perpetuam Styga: |
| 65 | quid ille, lato maria qui regno premit |
| 66 | populisque reddit iura centenis, pater? |
| 67 | latere tantum facinus occultum sinet? |
| 68 | sagax parentum est cura. Credamus tamen |
| 69 | astu doloque tegere nos tantum nefas: |
| 70 | quid ille rebus lumen infundens suum, |
| 71 | matris parens? quid ille, qui mundum quatit |
| 72 | vibrans corusca fulmen Aetnaeum manu, |
| 73 | sator deorum? credis hoc posse effici, |
| 74 | inter videntes omnia ut lateas avos? |
| 75 | Sed ut secundus numinum abscondat favor |
| 76 | coitus nefandos utque contingat stupro |
| 77 | negata magnis sceleribus semper fides: |
| 78 | quid poena praesens, conscius mentis pavor |
| 79 | animusque culpa plenus et semet timens? |
| 80 | scelus aliqua tutum, nulla securum tulit. |
| 81 | Compesce amoris impii flammas, precor, |
| 82 | nefasque quod non ulla tellus barbara |
| 83 | commisit umquam, non vagi campis Getae |
| 84 | nec inhospitalis Taurus aut sparsus Scythes; |
| 85 | expelle facinus mente castifica horridum |
| 86 | memorque matris metue concubitus novos. |
| 87 | miscere thalamos patris et gnati apparas |
| 88 | uteroque prolem capere confusam impio? |
| 89 | perge et nefandis verte naturam ignibus. |
| 90 | cur monstra cessant? aula cur fratris vacat? |
| 91 | prodigia totiens orbis insueta audiet, |
| 92 | natura totiens legibus cedet suis, |
| 93 | quotiens amabit Cressa? Ph. Quae memoras scio |
| 94 | vera esse, nutrix; sed furor cogit sequi |
| 95 | peiora. vadit animus in praeceps sciens |
| 96 | remeatque frustra sana consilia appetens. |
| 97 | sic, cum gravatam navita adversa ratem |
| 98 | propellit unda, cedit in vanum labor |
| 99 | et victa prono puppis aufertur vado. |
| 100 | quid ratio possit? vicit ac regnat furor, |
| 101 | potensque tota mente dominatur deus. |
| 102 | hic volucer omni pollet in terra impotens |
| 103 | ipsumque flammis torret indomitis Iovem; |
| 104 | Gradivus istas belliger sensit faces, |
| 105 | opifex trisulci fulminis sensit deus, |
| 106 | et qui furentis semper Aetnaeis iugis |
| 107 | versat caminos igne tam parvo calet; |
| 108 | ipsumque Phoebum, tela qui nervo regit, |
| 109 | figit sagitta certior missa puer |
| 110 | volitatque caelo pariter et terris gravis. |
| 111 | Nut. Deum esse amorem turpis et vitio favens |
| 112 | finxit libido, quoque liberior foret |
| 113 | titulum furori numinis falsi addidit. |
| 114 | natum per omnis scilicet terras vagum |
| 115 | Erycina mittit, ille per caelum volans |
| 116 | proterva tenera tela molitur manu |
| 117 | regnumque tantum minimus e superis habet: |
| 118 | vana ista demens animus ascivit sibi |
| 119 | Venerisque numen finxit atque arcus dei. |
| 120 | Quisquis secundis rebus exultat nimis |
| 121 | fluitque luxu, semper insolita appetit. |
| 122 | tunc illa magnae dira fortunae comes |
| 123 | subit libido: non placent suetae dapes, |
| 124 | non texta sani moris aut vilis scyphus. |
| 125 | cur in penates rarius tenues subit |
| 126 | haec delicatas eligens pestis domos? |
| 127 | cur sancta parvis habitat in tectis Venus |
| 128 | mediumque sanos vulgus affectus tenet |
| 129 | et se coercent modica, contra divites |
| 130 | regnoque fulti plura quam fas est petunt? |
| 131 | quod non potest vult posse qui nimium potest. |
| 132 | quid deceat alto praeditam solio vide: |
| 133 | metue ac verere sceptra remeantis viri. |
| 134 | Ph. Amoris in me maximum regnum reor |
| 135 | reditusque nullos metuo: non umquam amplius |
| 136 | convexa tetigit supera qui mersus semel |
| 137 | adiit silentem nocte perpetua domum. |
| 138 | Nut. Ne crede Diti. clauserit regnum licet, |
| 139 | canisque diras Stygius observet fores: |
| 140 | solus negatas invenit Theseus vias. |
| 141 | Ph. Veniam ille amori forsitan nostro dabit. |
| 142 | Nut. Immitis etiam coniugi castae fuit: |
| 143 | experta saevam est barbara Antiope manum. |
| 144 | sed posse flecti coniugem iratum puta: |
| 145 | quis huius animum flectet intractabilem? |
| 146 | exosus omne feminae nomen fugit, |
| 147 | immitis annos caelibi vitae dicat, |
| 148 | conubia vitat: genus Amazonium scias. |
| 149 | Ph. Hunc in nivosi collis haerentem iugis, |
| 150 | et aspera agili saxa calcantem pede |
| 151 | sequi per alta nemora, per montes placet. |
| 152 | Nut. Resistet ille seque mulcendum dabit |
| 153 | castosque ritus Venere non casta exuet? |
| 154 | tibi ponet odium, cuius odio forsitan |
| 155 | persequitur omnes? Ph. Precibus haud vinci potest? |
| 156 | Nut. Ferus est. Ph. Amore didicimus vinci feros. |
| 157 | Nut. Fugiet. Ph. Per ipsa maria si fugiat, sequar. |
| 158 | Nut. Patris memento. Ph. Meminimus matris simul. |
| 159 | Nut. Genus omne profugit. Ph. Paelicis careo metu. |
| 160 | Nut. Aderit maritus. Ph. Nempe Pirithoi comes? |
| 161 | Nut. Aderitque genitor. Ph. Mitis Ariadnae pater. |
| 162 | Nut. Per has senectae splendidas supplex comas |
| 163 | fessumque curis pectus et cara ubera |
| 164 | precor, furorem siste teque ipsa adiuva: |
| 165 | pars sanitatis velle sanari fuit. |
| 166 | Ph. Non omnis animo cessit ingenuo pudor. |
| 167 | paremus, altrix. qui regi non vult amor, |
| 168 | vincatur. haud te, fama, maculari sinam. |
| 169 | haec sola ratio est, unicum effugium mali: |
| 170 | virum sequamur, morte praevertam nefas. |
| 171 | Nut. Moderare, alumna, mentis effrenae impetus, |
| 172 | animos coerce. dignam ob hoc vita reor |
| 173 | quod esse temet autumas dignam nece. |
| 174 | Ph. Decreta mors est: quaeritur fati genus. |
| 175 | laqueone vitam finiam an ferro incubem? |
| 176 | an missa praeceps arce Palladia cadam? |
| 177 | proin castitatis vindicem armemus manum. |
| 178 | Nut.Sic te senectus nostra praecipiti sinat |
| 179 | perire leto? siste furibundum impetum. |
| 180 | [haud quisquam ad vitam facile revocari potest] |
| 181 | Ph. Prohibere nulla ratio periturum potest, |
| 182 | ubi qui mori constituit et debet mori. |
| 183 | Nut. Solamen annis unicum fessis, era, |
| 184 | si tam protervus incubat menti furor, |
| 185 | contemne famam: fama vix vero favet, |
| 186 | peius merenti melior et peior bono. |
| 187 | temptemus animum tristem et intractabilem. |
| 188 | meus iste labor est aggredi iuvenem ferum |
| 189 | mentemque saevam flectere immitis viri. |