Ovidius, Epistulae ex Ponto, 3, II. Cottae
| 1 | Quam legis a nobis missam tibi, Cotta, salutem, |
| 2 | missa sit ut vere perveniatque precor. |
| 3 | Namque meis sospes multum cruciatibus aufers |
| 4 | utque sit in nobis pars bona salva facis. |
| 5 | Cumque labent aliqui iactataque vela relinquant, |
| 6 | tu lacerae remanes ancora sola rati. |
| 7 | Grata tua est igitur pietas, ignoscimus illis |
| 8 | qui cum Fortuna terga dedere fugae. |
| 9 | Cum feriant unum, non unum fulmina terrent |
| 10 | iunctaque percusso turba pavere solet. |
| 11 | Cumque dedit paries venturae signa ruinae, |
| 12 | sollicito vacuus fit locus ille metu. |
| 13 | Quis non e timidis aegri contagia vitat |
| 14 | vicinum metuens ne trahat inde malum? |
| 15 | Me quoque amicorum nimio terrore metuque, |
| 16 | non odio quidam destituere mei. |
| 17 | Non illis pietas, non officiosa voluntas |
| 18 | defuit: adversos extimuere deos. |
| 19 | Utque magis cauti possunt timidique videri, |
| 20 | sic adpellari non meruere mali. |
| 21 | Aut meus excusat caros ita candor amicos |
| 22 | utque habeant de me crimina nulla favet. |
| 23 | Sint hi contenti venia signentque licebit |
| 24 | purgari factum me quoque teste suum. |
| 25 | Pars estis pauci melior, qui rebus in artis |
| 26 | ferre mihi nullam turpe putastis opem. |
| 27 | Tunc igitur meriti morietur gratia vestri, |
| 28 | cum cinis absumpto corpore factus ero. |
| 29 | Fallor et illa meae superabit tempora vitae, |
| 30 | si tamen a memori posteritate legar. |
| 31 | Corpora debentur maestis exsanguia bustis, |
| 32 | effugiunt structos nomen honorque rogos. |
| 33 | Occidit et Theseus et qui comitavit Orestem, |
| 34 | sed tamen in laudes vivit uterque suas. |
| 35 | Vos etiam seri laudabunt saepe nepotes |
| 36 | claraque erit scriptis gloria vestra meis. |
| 37 | Hic quoque Sauromatae iam vos novere Getaeque, |
| 38 | et tales animos barbara turba probat. |
| 39 | Cumque ego de vestra nuper probitate referrem |
| 40 | - nam didici Getice Sarmaticeque loqui - |
| 41 | forte senex quidam, coetu cum staret in illo, |
| 42 | reddidit ad nostros talia verba sonos: |
| 43 | 'Nos quoque amicitiae nomen, bone, novimus, hospes, |
| 44 | quos procul a vobis Pontus et Hister habet. |
| 45 | Est locus in Scythia - Tauros dixere priores - |
| 46 | qui Getica longe non ita distat humo. |
| 47 | Hac ego sum terra - patriae nec paenitet - ortus. |
| 48 | Consortem Phoebi gens colit illa deam. |
| 49 | Templa manent hodie vastis innixa columnis |
| 50 | perque quater denos itur in illa gradus. |
| 51 | Fama refert illic signum caeleste fuisse, |
| 52 | quoque minus dubites, stat basis orba dea |
| 53 | araque, quae fuerat natura candida saxi, |
| 54 | decolor adfuso sanguine tincta rubet. |
| 55 | Femina sacra facit taedae non nota iugali, |
| 56 | quae superat Scythicas nobilitate nurus. |
| 57 | Sacrifici genus est, sic instituere parentes, |
| 58 | advena virgineo caesus ut ense cadat. |
| 59 | Regna Thoas habuit Maeotide clarus in ora, |
| 60 | nec fuit Euxinis notior alter aquis. |
| 61 | Sceptra tenente illo liquidas fecisse per auras |
| 62 | nescio quam dicunt Iphigenian iter, |
| 63 | quam levibus ventis sub nube per aequora vectam |
| 64 | creditur his Phoebe deposuisse locis. |
| 65 | Praefuerat templo multos ea rite per annos, |
| 66 | invita peragens tristia sacra manu, |
| 67 | cum duo velifera iuvenes venere carina |
| 68 | presseruntque suo litora nostra pede. |
| 69 | Par fuit his aetas et amor, quorum alter Orestes, |
| 70 | ast Pylades alter: nomina fama tenet. |
| 71 | Protinus inmitem Triviae ducuntur ad aram, |
| 72 | evincti geminas ad sua terga manus. |
| 73 | Spargit aqua captos lustrali Graia sacerdos, |
| 74 | ambiat ut fulvas infula longa comas, |
| 75 | dumque parat sacrum, dum velat tempora vittis, |
| 76 | dum tardae causas invenit ipsa morae: |
| 77 | 'Non ego crudelis, iuvenes, ignoscite, dixit, |
| 78 | sacra suo facio barbariora loco. |
| 79 | Ritus is est gentis. Qua vos tamen urbe venitis |
| 80 | quodve parum fausta puppe petistis iter?' |
| 81 | Dixit et audito patriae pia nomine virgo |
| 82 | consortes urbis comperit esse suae: |
| 83 | 'Alter ut e vobis, inquit, cadat hostia sacris, |
| 84 | ad patrias sedes nuntius alter eat.' |
| 85 | Ire iubet Pylades carum periturus Orestem; |
| 86 | hic negat inque vices pugnat uterque mori. |
| 87 | Extitit hoc unum quo non convenerit illis: |
| 88 | cetera par concors et sine lite fuit. |
| 89 | Dum peragunt iuvenes pulchri certamen amoris, |
| 90 | ad fratrem scriptas exarat illa notas. |
| 91 | Ad fratrem mandata dabat, cuique illa dabantur, |
| 92 | - humanos casus aspice! - frater erat. |
| 93 | Nec mora, de templo rapiunt simulacra Dianae |
| 94 | clamque per inmensas puppe feruntur aquas. |
| 95 | Mirus amor iuvenum; quamvis abiere tot anni, |
| 96 | in Scythia magnum nunc quoque nomen habent.' |
| 97 | Fabula narrata est postquam vulgaris ab illo, |
| 98 | laudarunt omnes facta piamque fidem. |
| 99 | Scilicet hac etiam, qua nulla ferocior ora est, |
| 100 | nomen amicitiae barbara corda movet. |
| 101 | Quid facere Ausonia geniti debetis in urbe, |
| 102 | cum tangant duros talia facta Getas? |
| 103 | Adde quod est animus semper tibi mitis et altae |
| 104 | indicium more nobilitatis habent |
| 105 | quos Volesus patrii cognoscat nominis auctor, |
| 106 | quos Numa maternus non neget esse suos |
| 107 | adiectique probent genetiva ad nomina Cottae, |
| 108 | si tu non esses, interitura domus. |
| 109 | Digne vir hac serie, lasso succurrere amico |
| 110 | conveniens istis moribus esse puta. |