Hrabanus Maurus, Homiliae, I HOMILIAE DE FESTIS PRAECIPUIS,..., HOMILIA LXVIII. IN VIGILIIS DEFUNCTORUM.
| 1 | Admonet beatus Apostolus (I Thess. IV) ut de dormientibus, hoc est mortuis charissimis nostris, non contristemur, sicut et caeteri qui spem non habent, spem scilicet resurrectionis et incorruptionis aeternae. |
| 2 | Nam ideo dormientes eos appellat Scriptura veracissima, ut cum dormientes audimus evigilaturos, minime desperemus. |
| 3 | Unde etiam cantatur in psalmo: Nunquid qui dormit non adiiciet ut resurgat? (Psal. XL.) Est ergo de mortuis eis qui diliguntur quaedam tristitia quodammodo naturalis, mortem quippe horret non opinio, sed natura; nec mors homini accederet nisi ex poena quam praecesserat culpa. |
| 4 | Quapropter si animalia, quae ita creata sunt ut suo quoque tempore moriantur, mortem fugiunt, diligunt vitam, quanto magis homo, qui sic fuerat creatus ut, si vivere sine peccato voluisset, sine termino viveret. |
| 5 | Hinc itaque necesse est ut tristes simus quando nos moriendo deserunt quos amamus. |
| 6 | Quia et si novimus eos non in aeternum relinquere nos mansuros, sed aliquantum praecedere secuturos, tamen mors ipsa, quam natura refugit, cum occupat dilectum, contristat in nobis dilectionis affectum. |
| 7 | Ideo non admonuit Apostolus ut non contristemur, sed non sicut caeteri qui spem non habent. |
| 8 | Contristamur ergo nos in nostrorum mortibus, necessitate amittendi, sed cum spe recipiendi: inde angimur, hinc consolamur; inde infirmitas afficit, hinc fides reficit; inde dolet humana conditio, hinc sanat divina promissio. |
| 9 | Proinde pompa funeris, agmina exsequiarum sumptuosa, diligentiae sepulturae, monumentorum opulenta constructio, vivorum sunt qualiacunque solatia, non adiutoria mortuorum. |
| 10 | Orationibus vero sanctae Ecclesiae, et sacrificio salutari, et eleemosynis, quae pro illorum spiritibus erogantur, non est dubitandum mortuos adiuvari, ut cum eis misericordius agatur a Domino quam eorum peccata meruerunt. |
| 11 | Hoc enim a patribus traditum universa observat Ecclesia, ut pro eis qui in corporis et sanguinis Christi communione defuncti sunt, cum ad ipsum sacrificium loco suo commemorantur, oretur, ac pro illis quoque id offerri commemoretur. |
| 12 | Cum vero eorum commendandorum causa opera misericordiae celebrantur, quis eis dubitet suffragari pro quibus orationes Deo non inaniter allegantur? Non omnino ambigendum est ista prodesse defunctis. |
| 13 | sed talibus qui ita vixerunt ante mortem, ut possint eis haec utilia esse post mortem. |
| 14 | Nam qui sine fide, quae per dilectionem operatur, eiusque sacramentis de corporibus exierunt, frustra illis a suis huiuscemodi pietatis impenduntur officia: cuius dum hic essent pignore caruerunt, vel non suscipientes, vel in vacuum suscipientes Dei gratiam, et sibi non misericordiam thesaurizantes, sed iram. |
| 15 | Non ergo mortuis nova merita comparantur, cum pro eis boni aliquid operantur sui, sed eorum praecedentibus meritis consequentia ista redduntur. |
| 16 | Non enim victum est: nisi cum hic viverent, ut haec eos aliquid adiuvarent, cum hic vivere destitissent. |
| 17 | Et ideo istam finiens quisque vitam, nisi quod meruit in ipsa, non potest habere post ipsam. |
| 18 | Permittantur ergo pia corda charorum de suorum mortibus contristari dolore sanabili, et consolabiles lacrymas fundant conditione mortali: quas cito reprimat fidei gaudium, qua creduntur fideles, quando moriuntur, paululum a nobis abire et ad meliora transire. |
| 19 | Consolemur eos etiam per fraterna obsequia, sive quae funeribus exhibentur, sive quae dolenter adhibentur, ne sit iusta querela dicentium: Sustinui simul qui contristaretur, et non fuit; et consolantes, et non inveni (Psal. LXVIII). |
| 20 | Sit pro viribus cura sepeliendi et sepulcra construendi, quia et haec in Scripturis sanctis inter bona opera deputata sunt. |
| 21 | Nec solum in corporibus patriarcharum, aliorumque sanctorum, et humanis cadaveribus quorumcunque iacentium; verum etiam in ipsius Domini corpore praedicati atque laudati sunt qui ista fecerunt. |
| 22 | Impleant haec homines erga suos officia postremi muneris, et sui humani lenimenta moeroris. |
| 23 | Verum illi utique abluunt spiritus defunctorum, et oblationes, orationes, obsecrationes, multo pro eis observantius [et] abundantius impendunt, qui suos carne, non spiritu mortuos, non solum carnaliter, sed spiritaliter amant. |
| 24 | Amen. |