Alcuinus, Epistolae, EPISTOLA CCVII. AD FILIUM PRODIGUM. Reprehendit discipuli perversos mores, et ad emendationem vitae provocat exemplo cuiusdam nunc episcopi, olim sui condiscipuli.
| 1 | Filio prodigo Pater lugens salutem. |
| 2 | Quis dabit capiti meo aquam et fontem lacrymarum oculis meis (Ier. IX, 1), ut plangam, non imaginariam civitatem Chaldaea perituram flamma, sed animam, imaginem Christi inclytam, et infinita permansuram aeternitate? |
| 3 | Heu! |
| 4 | heu! |
| 5 | infelix anima! |
| 6 | ex pretio sanguinis Christi nobilis, sed ex peccati contagione ignobilis: quare dereliquisti fontem vitae et fodisti tibi cisternas dissipatas (Ierem. II, 13)? |
| 7 | Cisternas, in quibus non est aqua salutis, sed volutabrum porcorum [Edit., pecorum]. |
| 8 | Quare dimisisti patrem, qui te ab infantia erudivit, qui te disciplinis liberalibus imbuit, moribus instruxit, perpetuae vitae praeceptis munivit, et iunxisti te scortorum gregibus, potatorum conviviis, superbientium vanitatibus? |
| 9 | Nonne tu es adolescentulus ille, omnium ore laudabilis, omnium oculis amabilis, omnium auribus desiderabilis? |
| 10 | Heu! |
| 11 | heu! |
| 12 | nunc omnium ore reprehensibilis, omnium oculis exsecrabilis, omnium auribus detestabilis. |
| 13 | Quis te sic subvertit, nisi ebrietas et luxuria? |
| 14 | Quis te, formose puer, filius Ecclesiae, venerabile lumen, persuasit porcos pascere, de siliquis eorum edere? |
| 15 | Surge, fili, surge et revertere ad patrem tuum, et dic saepius, non semel: Pater peccavi in coelum et coram te, et ideo non sum dignus vocari filius tuus (Luc. XV, 21). |
| 16 | Adhuc modicum lumen est in te, curre, dum lucem habes, ne modo aeternae perditionis tenebrae te apprehendant (Ioan. XII, 35). |
| 17 | Crede in perpetuam miserationis lucem, ut filius lucis fias. |
| 18 | Pius est Pater, statim occurret revertenti tibi, et in amplexus tuos ruet. |
| 19 | Stolam primam tibi afferre iubebit, et annulo imaginis suae dexteram decorabit tuam. |
| 20 | Noli diutius per vepres vitiorum velut ovis perdita oberrare, sed revertere ad eum qui nonaginta novem oves in coelesti altitudine dimisit, ut unam, quae in terris erravit, inveniret, reportaret, et collocaret cum caeteris ad gaudium angelorum in coelesti patria (Matth. XVIII, 12; Luc. XV, 4, 7). |
| 21 | Cogitans cogita, quanta sit laetitia angelorum super unum peccatorem poenitentiam agentem, et quam pius et misericors sit ille, qui ait: Nolo mortem peccatoris, sed ut convertatur et vivat. |
| 22 | Et iterum per prophetam inquit: In quacunque die conversus fuerit peccator, vita vivet et non morietur (Ezech. XXXIII, 11, 12). |
| 23 | Noli fili, noli vocantem spernere, nec miserantem [Cod. Sal. et S. Emmerami, miserantis] negligere pietatem. |
| 24 | Recordare aeternorum flammas tormentorum, vermium venenatos dentes, frigoris immensitatem, plangentium luctus, immitissimas tortorum facies [Cod. Sal. et S. Emmerami, tormentorum faces], infinita miseriae spatia. |
| 25 | Considera item beatissimas angelorum cohortes, gloriosas sanctorum turmas, et ipsius omnipotentis Dei ineffabilem beatam visionem, qua sancti fruituri sunt in aeternum. |
| 26 | Adhuc poteris illa devitare tibi, et ista eligere. |
| 27 | Ad illum finem impiorum luxuria et iniquitas perveniet tua: ad istam itaque sanctorum gloriam et laudabilem beatitudinem conversio [Cod. Sal. et S. Emmerami, conversatio] tua et poenitentia poterit, Deo miserante, pervenire. |
| 28 | Sufficit tibi praeteritum tempus in luxuriis et deliciis transactum. |
| 29 | Resipisce aliquando ab hac perditione tua, et diabolicae suggestioni noli diutius obtemperare. |
| 30 | Sed confitere peccata tua, et in spe veniae poenitentiam age. |
| 31 | Quis scit, si convertatur et ignoscat Deus (Ioel. II, 14)? |
| 32 | Multae sunt enim miserationes illius, et infinita pietas super eos qui peccata sua plangere curant, non addere; abiicere fascem iniquitatis, non augere criminosum onus. |
| 33 | Memento latronem in cruce pendentem, et Ninivitas in cinere sedentes, et impium Manassen regem de Babylonia revertentem captivitate. |
| 34 | Sicut illis pietas divina post poenitentiam miserata fuit, ita et tibi erit certissime, si in illum tota intentione cordis, et conversione vitae, et poenitentiae lacrymis revertere vis. |
| 35 | Vide condiscipulum tuum, qui omni devotione cordis Deo semper adhaesit, et modo episcopatu praesidet nobilissimo, omnibus amabilis, laudabilis et desiderabilis. |
| 36 | Tu vero, miserrime, errabundus per vitiorum fruteta, nemini honorabilis, sed omnibus reprehensibilis. |
| 37 | Memento quanto fuisti clarior in donis, melior in eruditione, acutior in sensu, et omni ecclesiastica doctrina praecellentior. |
| 38 | Sed nunc quasi tugurium in vinea derelictum, vulpibus et feris habitatio, qui depascere solent vineam Christi. |
| 39 | Ille vero tuus quondam compar et eruditionis particeps, templum Dei vivi, et sancti Spiritus habitatio, Deo dilectus et hominibus, aeternas sibi in coelo quotidie praeparat mansiones, dum tu terrenas sequeris foeditates et lugubre perditionis iter per vitiorum praecipitia ruiturus recurris. |
| 40 | Surge, obsecro, fili mi charissime, surge et vade ad fratrem [tuum], de quo ante dixi, quia vos una genuit Ecclesia, una erudivit disciplina, unus instruit et pater: fiat vobis nunc quoque una concordia, et unum salutis tuae consilium, et una ecclesiasticae pietatis habitatio. |
| 41 | Scio illum tuis multum gaudere profectibus. |
| 42 | Noli preces paternas contemnere, noli lacrymas magisterii mei negligere. |
| 43 | Consolare me de tua salute, ne diabolus glorietur contra me in perditione tua. |
| 44 | Ego te filium charissimum nutrivi, alui, erudivi. |
| 45 | Non sis mihi in confusionem et tibimetipsi in contumeliam, et coaetaneis tuis in opprobrium: fac viriliter et confortare in Domino, et vince omnes adversarios tuos per eum qui ait: Confidite, ego vici mundum (Ioan. XVI, 33); ut gaudium meum plenum sit in te, et gaudium tuum nemo tollat a te. |
| 46 | Filius sapiens gloria est patris. |
| 47 | Non tantum mihi, qui te genui, gaudium facies ineffabile, sed etiam iuxta evangelicam parabolam, quam paulo ante in hac eadem epistola proposui, omnibus angelicis gaudium facies dignitatibus. |
| 48 | Noli subtrahere illorum laetitiae et tuae beatitudini. |
| 49 | Si modo in praesenti facias illos laetari in tua poenitentia, cum illis in gloria tribuet te Deus laetari in aeternum. |
| 50 | Haec tecum maneat chartula, et saepius legatur, donec perficiatur [Cod. Sal., perficiat] quod optat qui dictavit illam. |
| 51 | Credo faciens faciet Deus quod paterna charitas quaerit in filio. |
| 52 | Sed tu noli tardare converti ad Deum, quia nescimus quid ventura pariat dies (Prov. XXVII, 1). |
| 53 | Deus hodiernam recipit certissime poenitentiam, sed longaevitatem praesentis vitae non promisit. |
| 54 | In dubio ultimi diei nos dereliquit ut semper paratos inveniret cum bonorum lampadibus meritorum obviare sibi. |