Alcuinus, De ratione animae, De ratione animae, III.
| 1 | Triplex est enim animae, ut philosophi volunt, natura: est in ea quaedam pars concupiscibilis, alia rationalis [Al., rationabilis], tertia irascibilis. |
| 2 | Duas enim habent harum partes nobiscum bestiae et animalia communes, id est, concupiscentiam, et iram. |
| 3 | Homo solus inter mortales ratione viget, consilio valet, intelligentia antecellit. |
| 4 | Sed his duobus, id est, concupiscentiae et irae, ratio, quae mentis propria est, imperare debet. |
| 5 | Cuius excellentiores virtutes, quatuor esse manifestum est, id est, prudentia, qua [Al., quae] agenda vel non agenda discernit; et iustitia, qua Deus colitur, et amatur, et recte vivitur inter consocias animas; temperantia, quae concupiscentiam vel iram gubernat, ne definitos honestatis terminos transgrediantur; fortitudo, qua adversa huius vitae quaecunque contingant, constanti animo tolerat. |